ALMANYA’DA CİNSIYET BEYANINDA YENİ DÖNEM
Almanya’da yürürlüğe giren yasayla, resmi kayıtlarda cinsiyet değişikliği kolaylaştı. İsteyen herkes resmi kayıtlardaki cinsiyetini ve adını değiştirebilecek. Değişiklik için psikiyatrik rapor şartı kaldırıldı.
Alman Federal Meclisi’nde Nisan ayında kabul edilen “Kendi Kaderini Tayin Yasası” 1 Kasım tarihinde yürürlüğe girdi. Almanya’da artık 18 yaşından büyük herkes resmi kayıtlardaki adını ve cinsiyetini değiştirebilecek ya da cinsiyet beyanını boş bırakabilecek. Değişikliğin gerçekleşmesi için başvurudan sonra üç ay bekleme zorunluluğu bulunuyor ancak daha önce yürürlükte olan psikiyatrik değerlendirme ve mahkeme kararı şartı kaldırıldı. Böylece transseksüel, interseks ve nonbinary bireylerin resmi kayıtlarda isim ve cinsiyetlerini değiştirmeleri kolaylaştı.
14 yaşından büyük olan ancak henüz reşit olmayan bireyler, ebeveynlerinin onayıyla yasal yollara başvurarak söz konusu yasal değişiklikten yararlanabilecek. Yaşı daha küçük çocuklar adına ebeveynler karar verebilecek ancak çocuğun işlem sırasında hazır bulunması ve değişikliğe onay vermesi gerekecek.
Söz konusu yasa, erişilebilir ve daha az müdahaleci olması bakımından öne çıkıyor. Yasadan faydalanmak için de herhangi bir tıbbi prosedürden geçmek gerekmiyor.
Alman Transseksüel Derneği’nden (BVT) Kalle Hümpfner, söz konusu yasayı memnuniyetle karşıladığını ifade etti. Hümpfner, yeni yasanın süreci çok daha kolay hale getirdiğini vurgulayarak, “Değerlendirme sürecinde insanlar, mahkemeyle çok fazla kişisel verisini paylaşmak zorunda kalıyordu. İnsanların cinsel yönelimleri ya da iç çamaşırı tercihleri hakkında konuşmak zorunda kaldıklarına dair pek çok korkunç rapor var” dedi.
Berlin’de şimdiden binden fazla başvuru
LGBTI+ toplumunun yoğun olarak yaşadığı başkent Berlin’de şimdiye kadar yaklaşık 1.200 kişi yasadan yararlanmak için başvuruda bulundu. Diğer büyük şehirlerde de benzer bir ilgi olduğu bildirildi. Yeşiller Partisi adına tasarının yasalaşmasında öne çıkan isimlerden Alman parlamenter ve transseksüel kadın Nyke Slawik, yeni düzenlemeyi uluslararası öneme sahip tarihi bir reform olarak nitelendirdi. DW’ye konuşan Slawik, “Sağ popülist seslerin yeniden yükselmeye başladığı ve ne yazık ki pek çok ülkede queer bireylerin hakları konusunda geriye gidişin yaşandığı bir dönemde bunun bir umut işareti olduğunu düşünüyorum” dedi.
Translara yönelik ayrımcılıkla mücadele eden Transgender Avrupa ve Orta Asya’nın (TGEU) danışmanlarından Richard Köhler bu adımın Almanya’yı Avrupa’da son on yılda yaşanan gelişmelerle yeniden uyumlu hale getirdiğini söyledi. Almanya şu anda Avrupa’da “kendi kaderini tayin etme” konusunda yasal düzenleme yapan 12’inci ülke konumunda. DW’ye konuşan Köhler, “Kabul edelim ki, bu az sayıda insanı kişisel bir şekilde etkileyen bir mesele ve onların tercihlerine saygı duymak kimseye zarar vermez. Hepimizin paylaştığı haysiyet ve özgürlük gibi temel değerleri destekler” dedi. Köhler, Gürcistan ve Rusya da dahil olmak üzere bölgedeki diğer pek çok ülkede yasal ve tıbbi geçişe yasaklar getirildiğini de anımsattı.
Ötekileştirilmiş bir azınlığın hayatını kolaylaştırmak
Transseksüel, interseks ve non-binary bireyler günlük yaşamlarında birçok sorunla karşı karşıya kalıyor. Resmi evraklar ve görünüm arasındaki farklar nedeniyle seyahat ve hatta kredi kartıyla alışveriş sırasında bile sorunlar yaşayabiliyorlar. Söz konusu değişiklikleLGBTI+ bireylerin günlük yaşamlarının kolaylaştırılması hedefleniyor.
Söz konusu yasa, Almanya’da aşırı sağcıların eleştiri hedefinde. Kapsayıcılık ve toplumsal cinsiyet politikaları Almanya’da çok tartışılan konular arasında. Almanya’nın Sosyal Demokratlar (SPD), Yeşiller ve Hür Demokratlardan (FDP) oluşan hükümeti, 2021’nin sonlarında ilerleme ve modernleşme vaadiyle görevi devraldı ve yasa değişikliğini koalisyon anlaşmasına dahil etti. En büyük muhalefet bloğu olan muhafazakâr Hıristiyan Demokratlar (CDU/CSU) ile aşırı sağcı popülist Almanya için Alternatif (AfD) ise yasaya karşı çıktı.
Kendi kaderini tayin yasası, orijinaline göre bir dizi kısıtlamayla birlikte Nisan 2024’te kabul edilmişti.


