SEÇİMİ KAYBEDEN JAPONYA BAŞBAKANI İŞİBA PİRİNCE SARILDI
Japonya’da geçen haftalarda yapılan seçimde parlamento çoğunluğunu kaybeden Başbakan Şigeru İşiba, ülkede onlarca yıldır uygulanan pirinç ekim politikasında değişikliğe gitme kararı aldı. Pirinç fiyatları Japonya’nın son birkaç yılında artan yaşam maliyetinin sembolü haline gelmişti.
Yaşam maliyeti kriziyle karşı karşıya kalan Japonya’da hükümet, çiftçilere pirinç ekiminde uygulanan fiili sınırlamayı göz ardı etme çağrısı yaptı.
Bu adım, Tokyo hükümetinin onlarca yıldır sürdürdüğü pirinç ekim politikasında, tarım sektörünü memnun edecek ve yaşam maliyetlerini azaltabilecek bir sapma anlamına geliyor.
Pirinç tedariği konusunda yaşanan sıkıntıların tartışıldığı kabine toplantısında konuşan Başbakan Şigeru İşiba, “Politikamızı, talep ve arz değişikliklerine esnek ve kapsamlı bir şekilde yanıt verebilecek şekilde pirinç üretimini artırmaya kaydıracağız” ifadelerini kullandı.
İşiba, girişimin bir parçası olarak hükümetin pirinç tarlalarının gelecek nesillere aktarılmasını güvence altına almak için çalışacağını ve çiftçileri ihracat fırsatlarını değerlendirmeye teşvik edeceğini söyledi. Japon mutfağına yönelik artan ilgi, yurt dışındaki Japon restoranlarının sayısının yükselmesine yol açarken, 2025’in ilk yarısında pirinç ihracatı %22,6 arttı.
Japonya lideri, “ABD’nin uyguladığı yeni gümrük vergisi önlemlerine rağmen caydırılmayacağımız bir seviyeye ulaşacak şekilde ihracatın radikal biçimde genişletilmesi için tüm çabamızı göstereceğiz” diye konuştu.
Seçim sonuçları yeni pirinç politikasını tetikledi
Politika değişikliği, pirinç üretimini sınırlamaya yönelik baskıların yanı sıra hükümetin pirinç fiyatlarına müdahalesinden rahatsızlık duyan bazı çiftçiler tarafından memnuniyetle karşılanabilir. Hâlihazırda hükümet, çiftçileri pirinç ekimini sınırlandırmaya ve diğer ürünlere yönelmeye teşvik eden sübvansiyonlar sağlıyor.
Bu sistem, pirinç fiyatlarının belli bir taban seviyesinin altına düşmesini engelliyor.
Hükümetin pirinç arzını yönetmedeki rolü, ani talep artışlarını karşılayamayacak kadar dar bir arz-talep dengesi yaratmıştı. Üretimin artırılması, bu politikanın değiştiğine işaret ediyor ve geçtiğimiz yıl görülen ani ve keskin pirinç fiyat artışlarının önlenmesine yardımcı olabilir.
Ancak yeni yaklaşımın, geçen ayki seçimde Liberal Demokrat Parti (LDP) ile koalisyon ortağı Komeito’yu çoğunluksuz bırakan ve artan yaşam maliyetlerinden duyulan öfkeyi sandığa yansıtan kamuoyunda daha geniş bir karşılık bulup bulmayacağı belirsiz.
İşiba, seçimdeki kötü sonucun ardından hâlâ parti içinden istifa baskısı görüyor. Parti, seçim sonuçlarını ve başbakanın geleceğini Cuma günü yapılacak genel kurul toplantısında ele alacak.
Bloomberg’e göre yeni politika, Başbakan İşiba’ya görevde kalması için yeni bir misyon sunma fırsatı da sağlayabilir. Ayrıca geleceğin başbakanı olarak görülen Tarım Bakanı Şinjiro Koizumi için de yeni pirinç politikası spot ışıklarının altında olma anlamı taşıyor.
Pirinç fiyatları bir sembole dönüştü
Japonya’nın son birkaç yılında pirinç, maaşların hızla artan maliyetlere ayak uyduramaması nedeniyle yaşanan enflasyon baskısının bir sembolü haline geldi.
Ülkedeki temel enflasyon göstergesi, gıda fiyatlarındaki sert yükselişin etkisiyle Haziran ayında %3,3’e ulaştı.
Pirinç fiyatları bahar aylarında bir önceki yıla kıyasla iki katına çıkarken, hükümetin acil stokları piyasaya sürmesiyle artışlar bir miktar yavaşladı.
Yeni yaklaşım, fiyatların düşmemesini ve çiftçilerin ayakta kalmasını sağlamak için hükümetin on yıllardır süren pirinç arzı yönetiminden bir kopuşa işaret ediyor. Bu politika ilk olarak 1970’lerde arz fazlasını kontrol altına almak için uygulanmıştı.
Resmî olarak yıllar içinde aşamalı olarak kaldırılmış olsa da hükümet hâlâ müdahalede bulunuyor. Pirinç dışındaki ürünlerin ekimini teşvik eden teşviklere ek olarak hükümet, birçok çiftçinin uymayı tercih ettiği “hedef” pirinç arzı belirliyor ve bu da fiilen pirinç üretimine bir üst sınır koyuyor.
