6 EKİM JEOÇEŞİTLİLİK GÜNÜ ÜZERİNE
Mehmet Necdet -Yerbilim Mühendisleri Odası Başkanı
Geçtiğimiz 6 Ekim UNESCO tarafından 2021 yılındaki 41. Genel Konferans’ta alınan kararla Uluslararası Jeoçeşitlilik Günü olarak kabul edilmiştir.
Bunda Jeoçeşitliliğin birçok yönünü ve toplum için önemini tanıtmak amaçlanmıştır. Jeolojik çeşitlilik gezegenimizin hem yüzeyinde hem de iç kısmındaki canlı olmayan bölümünü ifade eder.
Jeoçeşitlilik, Dünya’nın minerallerini kayalarını, fosillerini, topraklarını çökellerini yer şekillerini topoğrafyasını nehirler ve göller gibi hidrolojik özelliklerini tanımlar. Jeoçeşitlilik terimi aynı zamanda bu özellikleri oluşturan ve değiştiren süreçleri de kapsamaktadır. Jeoçeşitliliğin olağanüstü örnekleri dünyamız genelindeki UNESCO Küresel Jeoparklarında korunmaktadır. Bu tür bir örnek Lefke’nin yanıbaşında bulunan Trodos Jeoparkı olup içerdiği jeolojik miras unsurlarıyla en belirgin durumdadır.
Jeoçeşitlilik toplulukların temelidir ve insanlığın doğayla ilişkisinin ayrılmaz parçasıdır. Yine antik çağlardan günümüze uzanan süreçte Kıbrıs’ın bakır yataklarının işletilmesi Kıbrıs’ın bakırına olan ilgiyi artırdığı gibi kırsal kesimde güncel dönemlerde yapılmış madenciliğin de bölgedeki sosyal ve ekonomik koşulların olumlu perspektifte gelişmesine yol açmıştır.
Jeoçeşitlilik yeni nesillere Dünya Tarihi,Dünya kaynaklarının sürdürülebilir kullanımı ve geleceğin zorluklarının üstesinden gelinmesinde gerekli olan bilim hakkında bilgi veren doğal bir laboratuvar ve ders kitabı işlevini görür. Ayrıca yaşamı sürdürmenin anahtarıdır. Jeoçeşitlilik olmadan biyolojik çeşitlilik olmazdı.
KKTC’de çevre konuları ve sorunları son 30 yılda kamuoyunun gündemine gelmiştir. Lefke bölgesinde geçmiş madencilik faaliyetlerinden arta kalan düşük tenörlü cevher yığınları ve izabe artıkları olumsuz bir görünüm yaratmakta ve çevreyi kirletmektedir. Bu unsurların ortadan kaldırılması önemli maddi meblağlara karşılık geldiğinden Uluslararası kurumların teknik ve maddi desteği şarttır. Uluslararası kamuoyunun bu sorunları sahiplenmesi halinde bu sorunların çözümü mümkün olabilecektir. Bu yüzden sorunun methalderi durumundaki Lefke ve çevre halkına büyük görev düşmektedir.
Bu konuyu irdelemeye devam edeceğiz..
